Kleine sessies – middag

  • Martin Appelo, psycholoog
  • Jolijn de Graaff, huisarts-docent

Wat doet u als een patiënt ongemakkelijke gevoelens bij u oproept, zoals wanhoop, boosheid en frustratie? In deze workshop onderzoekt u waar uw eigen onrust vandaan komt en bespreekt u praktische oplossingen.

Er zijn maar weinig dingen complexer dan patiënten die ongemakkelijke gevoelens bij huisartsen oproepen, zoals wanhoop, boosheid en frustratie. Wat zegt dit over jezelf als huisarts en wat zegt dit over de patiënt?

Die onrust herkennen en op een goede manier gebruiken helpt om het contact te verbeteren. Huisarts en docent Jolijn de Graaff zal uit haar praktijkervaring een aantal voorbeelden presenteren en samen uitwerken met Martin Appelo, psycholoog, auteur en spreker. Vervolgens is er ruimte om uw eigen lastige casuïstiek in te brengen. Martin Appelo weet met zijn praktische inslag complexe situaties terug te brengen tot eenvoudige feiten en wetmatigheden waarvoor vaak verrassend eenvoudige oplossingen zijn.

Kom naar deze sessie en onderzoek waar uw eigen onrust vandaan komt.

  • Sandra Kalmijn, huisarts-seksuoloog NVVS, bestuurslid NHG Expertgroep Seksuele gezondheid
  • Peter Leusink, huisarts, seksuoloog, voorzitter NHG Expertgroep Seksuele gezondheid
  • Lisette Verlee, huisarts n.p., wetenschappelijk medewerker Richtlijnontwikkeling NHG, beleidsmedewerker Soa Aids Nederland en lid NHG-Expertgroep Seksuele gezondheid

In deze workshop krijgt u handvatten voor omgaan met 2 seksuologische onderwerpen: pre-expositieprofylaxe (PrEP) voor mannen die seks hebben met mannen, en overtijdbehandeling (OTB) bij ongewenst zwangeren.

Onbekend maakt onbemind, zeker bij een complex domein als seksuele gezondheid. Ongemak bij de arts leidt weer tot ongemak bij de patiënt. Waarnaar vraag ik wel, waarnaar niet? Welke oordelen heb ik en beïnvloeden die mijn handelen? Aan de hand van 2 nieuwe onderwerpen nodigen we u uit om te praten over seksueel gedrag en seksuele gezondheid, zodat u straks relaxt met praktische tips aan de slag kunt. Pre-expositieprofylaxe (PrEP) voor mannen die seks hebben met mannen en overtijdbehandeling (OTB) bij ongewenst zwangeren komen niet vaak voor in de 1e lijn, maar zijn voor gezondheid en welzijn van de betreffende patiënten doorslaggevend.

  • PrEP
    Jaarlijks lopen ongeveer 800 mensen een hiv-infectie op. Daarvan bestaat 2/3 uit mannen die seks hebben met mannen (MSM). Gebruik van PrEP kan infectie voorkomen en de huisarts kan daarmee een belangrijke rol spelen in het beëindigen van de hiv-epidemie. We spreken met elkaar over de voors en tegens van PrEP, en uw taakopvatting hierover.
  • Overtijdbehandeling
    Elk jaar willen ongeveer 30.000 vrouwen hun ongewenste zwangerschap afbreken. De helft daarvan in de overtijdperiode van 6 weken en 2 dagen amenorroeduur. Conform het NHG-Standpunt Medicamenteuze zwangerschapsafbreking kan de huisarts de vrouw hier effectief en veilig mee helpen. Wat zijn uw mogelijkheden, waar wordt het complex?

Een deel van de workshop is interactief: u kunt via stellingen uw mening kunt uitwisselen met collega’s. Het andere deel is inhoudelijk en geeft u handvatten om met de 2 onderwerpen aan de slag te gaan.

  • Amy van Doormaal, GZ-psycholoog en manager psychosociale dienst
  • Mirjam Bezemer, specialist ouderengeneeskunde, kaderarts Eerste lijn en coördinator Mobiel Geriatrisch Team

Met uw vooraf ingebrachte casuïstiek leert u hoe u vroegtijdig gedragsproblemen bij dementie signaleert, waarmee u rekening houdt bij uw analyse, en wat de mogelijkheden zijn voor behandeling en advance-careplanning.

Mensen met dementie wonen steeds langer thuis en 90% heeft of krijgt gedragsproblemen . Huisartsen komen dan ook steeds vaker voor ingewikkelde vragen te staan als het gaat over deze ‘complexe kwetsbare’ groep. Mensen komen dagelijks op het spreekuur met telkens dezelfde vraag, of er is juist geen contact te leggen. Mantelzorgers raken overbelast en doen een groot beroep op de huisarts omdat hun partner onrustig, somber, boos of apathisch is. Het probleemgedrag komt vrijwel nooit alleen; er is vaak sprake van een interactie tussen problemen op somatisch, functioneel, maatschappelijk, psychisch en communicatief gebied.

In deze sessie bespreken we wat u kunt doen bij probleemgedrag: hoe signaleert u het in een vroeg stadium, waar houdt u rekening mee bij uw analyse, en wat zijn de mogelijkheden voor behandeling en advance-careplanning? Wat zijn de laatste richtlijnen en waarmee moet u rekening houden vanuit het wettelijke kader? We lichten toe hoe de expertise uit de verpleeghuiszorg in te zetten is in de thuissituatie. Er is ruimte voor vragen en voor vooraf inbrengen van casuïstiek.

  • Marcel Slockers, huisarts en straatdokter
  • Niels Mulder, psychiater en professor publieke geestelijke gezondheid

Een straatdokter en een sociaal psychiater geven lessen van de straat over zorgmijders en onze eigen zorgmijding.

Bij het woord zorgmijders denken we aan mensen die niet braaf naar onze huisartsenpraktijken komen. Alsof zorgmijders zelf verzonnen hebben geen hulp te accepteren! Hebben we onze praktijken wel zo ingericht dat we redelijk goed toegankelijk zijn voor iedereen .?

Letten we goed op onze 47-jarige inwonende man als zijn moeder plots overleed? Woonde hij bij zijn moeder omdat zij wist dat hij zich door zijn lichte verstandelijke beperking en middelengebruik niet kan redden? Kunnen we in onze praktijk een lijst maken  van de meest kwetsbaren? Kwetsbaren, niet alleen in sociaal opzicht maar vooral door de combinatie van verstandelijke beperking, psychiatrie, verslaving en somatiek?

De echt moeilijke mensen met diabetes en COPD, die zich niet houden aan onze protocollen, verdwijnen uit onze zorggroepen. Juist die mensen krijgen door hun suikerziekte alsnog hun amputatie of COPD-ziekenhuis opname. Dit is geen inclusie, maar exclusie van zorg. Huisartsen kunnen signalen over zorgmijding opvangen via familie en omgeving.

Wat doen we met onze patiënten die, als ze geen adres hebben, zonder verzekering raken? Hebben we een signaleringssysteem?

Als straatdokter en sociaal psychiater willen we een speelse handreiking geven voor hoe u dit kunt aanpakken.

  • Petra Elders, huisarts
  • Jacqueline Hugtenburg, apotheker

In deze sessie leert u over deprescribing, dosisverlaging of stoppen van antidiabetica en cardiovasculaire middelen, bij ouderen. U krijgt tools voor opsporen en om de meest voorkomende geneesmiddelen veilig af te bouwen.

Uit reguliere zorgregistratiegegevens van huisartsenpraktijken en apotheken blijkt dat overbehandeling een omvangrijk probleem is. Het komt even vaak voor als onderbehandeling, is lastig te corrigeren, en is vooral een probleem bij ouderen. Naarmate mensen ouder worden vermindert de effectiviteit van geneesmiddelen en neem het risico op ongewenste bijwerkingen toe. De gevolgen van overbehandeling zijn groot: algemene cognitieve achteruitgang, vermindering van kwaliteit van leven, en acute ziekenhuisopnames.

In deze workshop praten we u bij over bevorderende en belemmerende factoren van deprescribing: dosisverlaging of stoppen van antidiabetica en cardiovasculaire middelen bij ouderen. U leert hoe u deze mensen opspoort, hoe u de meest voorkomende geneesmiddelen veilig kunt afbouwen, en welke tools u daarbij kunt gebruiken. U krijgt praktische handvatten waarmee u op uw eerstvolgende werkdag aan de slag kunt gaan.

  • Jerôme van Dongen, gezondheidswetenschapper Huisartsgeneeskunde
  • Luciënne Spaans, huisarts

In deze sessie leert u om de efficiëntie, de patiëntgerichtheid en het lerende vermogen van uw MDO te verbeteren.

Heeft uw praktijk een efficiënt multidisciplinair overleg? Of is het bij u net als bij de meeste praktijken en lopen mensen in en uit, blijft het overleg hangen in de mededelingensfeer, kent u niet alle aanwezigen goed, en  zijn de afspraken aan het eind niet helder?

De meeste interprofessionele teams reflecteren zelden op de onderlinge samenwerking. Toch is het goed om jezelf als MDO zo nu en dan een spiegel voor te houden en te bekijken waar verbetering mogelijk is.

Tijdens deze workshop maakt u kennis met de QuickScan Interprofessionele Teamsamenwerking, die u als hulpmiddel kunt inzetten bij deze reflectie. Vervolgens krijgt u praktische en wetenschappelijk onderbouwde handvatten aangereikt om de efficiëntie, de patiëntgerichtheid en het lerende vermogen van uw MDO te verbeteren.

  • Janneke van der Velden, huisarts n.p. en senior adviseur-projectleider beperkte gezondheidsvaardigheden

Als huisarts kunt u veel bijdragen aan goed gebruik van medicatie.

Meer dan een derde van uw patiënten neemt medicatie niet in zoals u dacht dat was afgesproken, en meer dan de helft van de patiënten met een chronische ziekte breekt de behandeling vroegtijdig af. Verkeerd medicatiegebruik leidt tot veel narigheid en ziekenhuisopnames, die grotendeels te voorkomen zijn. Vaak wordt het veroorzaakt door gebrekkige gezondheidsvaardigheden bij de patiënt. Hoe herkent u signalen van verkeerd medicatie gebruik? Hoe kunt u hierover met de patiënt effectief in gesprek? Welke zijn er? In deze workshop krijgt u tips waarmee u direct aan de slag kunt in de spreekkamer.

  • Erik Stolper, huisarts en wetenschappelijk medewerker
  • Geert-Jan Dinant, hoogleraar Huisartsgeneeskunde Maastricht University

U oefent met een zoekstrategie om de oorzaak van moeilijk verklaarbare klachten op te sporen.

Onuitstaanbaar Onverklaarde Klachten (OOK), wie kent ze niet? Voor de patiënt hinderlijk of een jarenlange lijdensweg, voor de huisarts een groot vraagteken met onmacht, omdat het voelt als: ‘Er moet toch iets zijn!’

Dit vraagteken was het startpunt voor een groep huisartsen op zoek naar een antwoord: de Witte Raven. Zij passen een methode toe die gemeengoed is als zoekstrategie van grote medische databanken, te beginnen met het formuleren van een trefwoord. Met deze sleutel openen zij nieuwe deuren van geschikte databanken voor diagnose en advies bij Onuitstaanbaar Onverklaarde Klachten (OOK) door de huisarts.

In deze workshop leert u de ontwikkelde zoekstrategie aan en oefent u daarmee aan de hand van casuïstiek. We laten u zien welke casuïstiek we de afgelopen jaren onder ogen hebben gehad en wat de uitkomsten waren.

  • Krista Koetsenruijter aioto
  • Wemke Veldhuijzen, psychiater en voormalig huisarts

U leert hoe u samen met opleider en instituut kunt zorgen dat startende huisartsen bekwaam worden in complexe ouderenzorg.

De zorg voor kwetsbare ouderen is een kerntaak van de huisarts. In de nabije toekomst zal deze zorgvraag nog sterk toenemen. Goede zorg leveren aan ouderen met multimorbiditeit is complex: het vraagt om een proactieve benadering, functioneren ondersteunen in plaats van genezen, een hoog niveau van klinisch redeneren en creativiteit. Voor aios is het een hele uitdaging om zich hier in te bekwamen. Hoe kunnen aios, opleider en instituut er samen voor zorgen dat aios na hun afstuderen goed in staat zijn om de zorg voor kwetsbare ouderen op te pakken?

In deze workshop gaat u onder leiding van medische en onderwijskundige experts aan de slag met de vraag welke uitdagingen aios tegenkomen bij het zich bekwamen in complexe zorg en hoe de opleidingspraktijk hen hierbij kan ondersteunen. Het streven is om te komen naar een aantal do’s en don’ts bij het aanleren van complexe zorg en jullie tips te geven voor de dagelijkse leersetting in de praktijk.

  • Sicco Steenhuisen, huisarts en kaderarts GGZ
  • Jan Olthof, psychotherapeut

Tijdens deze  sessie leert u beknopt de theorie achter narratieve geneeskunde en leert u hoe close-listening en storytelling inzicht geven in wat de patiënt beweegt en ervaart, voor betere zorg en meer werkplezier.

Bij complexe patiënten verliezen we het verhaal van onze patiënt vaak uit het oog. Maar juist dat verhaal kan ons inzicht geven in wat onze patiënt beweegt en ervaart, kan de sleutel zijn tot betere zorg en meer werkplezier.

Wij huisartsen zijn empathisch, kunnen ons goed inleven. Maar we zijn ook overladen met onze wetenschappelijke professionaliteit: meten en weten. Maar objectieve maten krijgen pas betekenis binnen de context van de beleving van onze patiënten. Met close-listening en storytelling kunnen we beter aansluiten bij patiënten. In de diagnostische fase kunnen deze tools ons leren om niet alleen feiten te horen waarop we moeten reageren, maar ook hoe we open kunnen staan voor het persoonlijke, intieme verhaal van onze patiënt. Door met onze patiënt een nieuw, gedeeld verhaal te maken kunnen we gezondheidsklachten samen oplossen.

Tijdens deze kleine sessie leert u beknopt de theorie achter narratieve geneeskunde en ervaart u wat close-listening en storytelling inhouden. U start uw volgende werkdag gegarandeerd anders.